VIDEO servis
Sve vijesti

Najnovije vijesti

Specijalni servisi 10/05/2019

ROBERT HANSEN KAO SMRTONOSNI RAMON GARSIJA

 

Za 22 godine špijuniranja, radeći u odjeljenju za kontraobaveštajne poslove FBI-ja, Robert Hansen je dostavio Moskvi imena desetina zapadnih agenata i nanio Americi jednu od najvećih obavještajnih šteta od završetka Drugog svjetskog rata.

 

VAŠINGTON, 10. MAJA /SRNA/ - Jedan od najvećih špijuna današnjice Robert Hansen, koji je samoinicijativno godinama radio za Sovjete i Ruse, uhapšen je 10. maja 2001. godine - Hansen je nanio veliku štetu SAD i odao niz ruskih špijuna koji su radili za CIA.

"Zar vam je toliko trebalo da me otkrijete?", upitao je svoje kolege operativac američkog FBI-ja i dvostruki špijun Robert Hansen kada je 2001. uhapšen u Vašingtonu nakon 22 godine rada za Sovjetski Savez i kasnije Rusiju.

Hansenovo kodno ime bilo je Ramon Garsija tokom kontakata sa ruskim obaveštajcima. Počeo je da radi za SSSR zbog novca i dijamanata, koje je dobijao kao nagradu za otkrivanje dvostrukih agenata američke CIA.

Komisija Ministarstva pravde SAD smatra da je Hansenov slučaj vjerovatno najgori koji se ikada dogodio američkim obavještajnim službama u istoriji.

Hansen, rodom iz Čikaga, rođen je 1944. godine i ima njemačko-poljske korijene. Sredinom sedamdesetih godina prošlog vijeka, zaposlio se u FBI-ju, a špijun je postao koju godinu kasnije.

Za 22 godine špijuniranja, radeći u odjeljenju za kontraobavještajne poslove, dostavio je Moskvi imena desetina zapadnih agenata.

Ono što je pomoglo Hansenu da dugo ne bude otkriven jeste činjenica da ni sovjetska strana nije znala kako on izgleda.

Dogovor je uvijek bio isti, on bi dolazio do parka u Vašingtonu i lijepio bijeli papirić na tablu sa imenom tog parka. To je bio znak Rusima da se paketić sa podacima nalazi na starom mjestu, zalijepljen za donju konstrukciju drvenog pješačkog mosta.

Tokom 1985. godine, Hansen je dostavio imena trojice Rusa koji su radili za FBI - Borisa Južina, Valerija Martinova i Sergeja Motorina.

Martinov i Motorin su uhapšeni i strijeljani ubrzo potom, dok je Južin odležao šest godina u zatvoru i emigrirao u SAD.

Najznačajniji podatak koji je od njega dobila vojna obavještajna služba Sovjetskog Saveza bilo je otkriće da je general sovjetske armije Dmitrij Poliakov dvije decenije bio agent CIA koji je snabdio Amerikance mnoštvom podataka.

Sovjeti nisu odmah reagovali, već su ga uhapsili tek 1986. godine, nakon što su ga odali agent CIA Oldrič Ejms i još jedan poznati hladnoratovski špijun.

Hansen je kraću pauzu napravio 1991. godine, kada je u strahu da će zbog raspada Sovjetskog Saveza možda biti otkriven, prekinuo kontakt sa ruskom stranom.

Međutim, pošto je naredne godine vidio da se države raspadaju, ali špijuni nastavljaju posao, Ramon Garsija, odnosno Robert Hansen, obnovio je saradnju.

Amerikanci su znali da imaju krticu unutar FBI-ja, ali godinama nisu uspijevali da joj uđu u trag.

Nakon dugotrajnog analitičkog rada, u FBI-ju su odlučili da se na privredni skup u Njujorku pozove ruski biznismen koji je nekada radio za KGB.

Ponuda je bila velikodušna - sedam miliona dolara i novi identitet za njega i porodicu u Americi. Rus je prihvatio.

Amerikancima je ubrzo dostavio ranije ukradene fajlove sa podacima, a na jednom od njih se čuo i snimljen razgovor sa Hansenom.

Kolege u FBI-ju odmah su prepoznale njegov glas. Međutim, i Hansen je osjetio da se oko njega steže obruč, pa je posljednja poruka koju je poslao Rusima glasila "nešto je uznemirilo uspavanog tigra". Uhapšen je nekoliko dana nakon toga.

General Poliakov je te godine uhapšen u Moskvi i strijeljan dve godine kasnije.

Špijunski slučaj Oldriča Ejmsa trajao je skoro deceniju, do hapšenja 1994. godine, ali je za to vrijeme, prema procjenama, više od 100 američkih agenata na drugoj strani bilo otkriveno, a najmanje deset pogubljeno.

Što se Hansena tiče, osuđen je na doživotnu zatvorsku kaznu u Koloradu i upućen u samicu.

Čuveni američki pisac Norman Majler rekao je da ni Džon le Kare /najpoznatiji britanski i svjetski autor špijunskih romana/ ne bi mogao da napiše roman o Hansenu.

"Ne bih mogao čak ni ja. On je najsloženija ličnost sa kojom sam se ikada upoznao", naveo je Majler.